Chuyên gia cho biết việc xây dựng dựa trên các tiêu chuẩn Hoa Kỳ là chìa khóa cho một liên minh tình báo mở rộng, theo The Epoch Times ngày 9/10.

Liên minh tình báo Ngũ Nhãn (Five Eyes, hay FVEY) đã tồn tại lặng lẽ và lâu dài kể từ Chiến tranh Lạnh, nhờ vào bản chất phi chính trị và sự tin tưởng chặt chẽ của các đồng minh. Mạng lưới cung cấp những thông tin tình báo quan trọng mà Canada không thể tự mình có được — và thậm chí nó có thể đạt được còn nhiều hơn thế nữa bằng cách mở rộng sang các quốc gia khác, một chuyên gia tình báo và an ninh cho biết.

Khi mối đe dọa từ các quốc gia thù địch như Trung Quốc và Nga gia tăng, liên minh Ngũ Nhãn, gồm — Úc, Vương quốc Anh, New Zealand, Hoa Kỳ và Canada — đang thấy giá trị của nó tăng lên.

Ngũ Nhãn — hay FVEY — đã thích ứng với nhiều lĩnh vực tình báo và an ninh quốc gia khác. Ông Greg Fyffe, nghiên cứu viên cấp cao tại Trường Cao học về Các vấn đề Công và Quốc tế (GSPIA) của Đại học Ottawa và là chủ tịch của Hiệp hội Nghiên cứu An ninh và Tình báo Canada, cho biết việc mở rộng Ngũ Nhãn sẽ mang lại lợi ích lớn hơn cho Canada so với việc chỉ duy trì mạng lưới quan hệ song phương với các nước ngoài liên minh.

“Có rất nhiều lợi thế cho một thỏa thuận chia sẻ FVEY mở rộng cho tất cả những nước tham gia”, ông nói trong một hội thảo “Hiểu về Ngũ Nhãn” do Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Quốc tế (CIPS) tại Đại học Ottawa tổ chức vào ngày 30/9.

“Điều này chắc chắn đúng với Canada. Chúng tôi có mọi lý do để mở rộng các mối quan hệ tình báo của mình và sẽ dễ dàng theo đuổi nhất nếu đó là một chiến lược chung của Ngũ Nhãn”, ông Fyffe nói.

“Bổ sung thêm góc nhìn tình báo của các quốc gia như Đức, Pháp, Nhật Bản, Singapore, Hàn Quốc và nhiều quốc gia khác, có thể tạo ra nhiều thông tin hơn về các chiến lược quốc gia để củng cố trật tự quốc tế dựa trên luật lệ”, ông nói.

Ngũ Nhãn dựa trên các tiêu chuẩn bảo mật của Hoa Kỳ về thông quan, thiết bị liên lạc an toàn và phân phối tài liệu. Nó đã phát triển để trở nên cực kỳ hiệu quả trong việc chia sẻ khối lượng lớn thông tin trong mạng của mình.

Ông Fyffe đề xuất các bước dần dần hướng tới việc mở rộng Ngũ Nhãn (FVEY) chẳng hạn như lời mời cho mục tiêu cụ thể, và phân phối thông tin tình báo có giới hạn. Giữa các đối tác của FVEY tồn tại lịch sử lâu dài về sự tin cậy, văn hóa chung và các giá trị quan.

Ông Wesley Wark, giáo sư thỉnh giảng tại Đại học Ottawa và chuyên gia về an ninh quốc gia, tình báo và chống khủng bố, lưu ý rằng FVEY đã trở thành một diễn đàn để giải quyết các vấn đề an ninh “không chỉ ở cấp độ quan chức tình báo mà ngày càng tăng trong các cuộc họp chính trị cấp cao”.

Kết quả là có nhiều cuộc họp về nhiều chủ đề hơn, ông ấy đã tweet.

“Sự hợp tác của Ngũ Nhãn dường như đã biến từ một liên minh tình báo chặt chẽ thành một liên minh chính trị lớn. Ngũ Nhãn đã trở thành một G5”.

“Đối với Canada, sự phát triển này mang lại một số lợi thế tiềm năng. Nó có thể nâng cao mức độ liên quan của tình báo đối với việc hoạch định chính sách của Canada, và có thể cung cấp một diễn đàn rộng lớn hơn để đưa ra các sáng kiến ​​chính sách toàn cầu với Hoa Kỳ”, ông Wark nói thêm.

Ông Steven Loleski của Đại học Toronto cho biết trong hội nghị rằng, FVEY sẽ đóng một vai trò lớn hơn trong việc giải quyết những thách thức và tranh cãi nảy sinh từ sự cạnh tranh quyền lực ngày càng tăng đối với các công nghệ quan trọng, chẳng hạn như những thứ liên quan đến không gian mạng, gián điệp và truyền thông toàn cầu.

Ngũ Nhãn là một liên minh tình báo tương đối kín đáo và bí mật, đang được dựa vào ngày càng nhiều khi đối mặt với các mối đe dọa từ Trung Quốc và Nga. Tổ chức này thấp hơn NATO, các chính trị gia hiếm khi gặp nhau với tư cách là đại diện của FVEY, ông Fyffe giải thích trong một bài báo năm 2019 “Hợp tác giữa Canada và Ngũ Nhãn: Nhìn về phía trước”.

Vai trò của Canada trong FVEY chủ yếu là tình báo tín hiệu, tư vấn kỹ thuật và các khả năng ngôn ngữ, vì đây là quốc gia duy nhất sử dụng tiếng Pháp là ngôn ngữ chính thức.

“Vai trò ban đầu của Canada là phát triển khả năng trong lĩnh vực thu thập thông tin tình báo ở Bắc Cực, tập trung vào các hoạt động quân sự và công nghiệp ở miền bắc nước Nga”, ông Wark nói.

Thách thức của Canada là tiếp tục đóng góp mạnh mẽ hơn cho Ngũ Nhãn, ông Fyffe nói, nhưng nước này chủ yếu thực hiện phần việc của mình thông qua Cơ sở An ninh Truyền thông.

Trung Quốc đã thay thế Liên Xô

Người điều hành hội nghị Srdjan Vucetic, trợ lý giáo sư từ GSPIA của Đại học Ottawa, mô tả FVEY hiện đang tập trung hoàn toàn vào Trung Quốc, giống như trước đây từng nhắm vào Liên Xô.

Ông viết trên blog CIPS: “Ngũ Nhãn về cơ bản là một liên minh chống Trung Quốc – một quan điểm hiện được chia sẻ bởi các cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc, các đại sứ quán Trung Quốc và các học giả quan hệ quốc tế Trung Quốc”.

Vấn đề thời sự nhất đối với Canada trong FVEY là việc chưa đưa ra quyết định về việc cấm công nghệ Huawei cho cơ sở hạ tầng 5G, xuất phát từ một Trung Quốc ngày càng hung hăng. Cho đến nay, Úc đã hưởng ứng chặt chẽ nhất đề xuất của Hoa Kỳ về việc cấm Huawei khỏi cơ sở hạ tầng 5G của họ. Anh đang thực hiện các bước để giảm sự hiện diện của công ty viễn thông Trung Quốc khỏi mạng 5G của họ sau khi Hoa Kỳ trả đũa, trong khi New Zealand, quốc gia nhỏ nhất và dễ bị tổn thương nhất trong FVEY, đã không cấm Huawei, mặc dù nó không được sử dụng trong giai đoạn đầu của việc triển khai 5G.

Những người anh em trong khối thịnh vượng chung

Khi FVEY tiếp tục thích ứng với mối đe dọa từ Trung Quốc, bốn trong số các thành viên của họ – ngoài Hoa Kỳ – đang nhận thấy sự ủng hộ ngày càng tăng cho các mối quan hệ bền chặt hơn với nhau thông qua CANZUK, một tổ chức vận động phi lợi nhuận.

Ông James Skinner, người sáng lập và giám đốc điều hành CANZUK International nói với The Epoch Times rằng tổ chức này cũng là một lực lượng đối trọng với Trung Quốc, và ba trụ cột chính mà nó thúc đẩy — gồm di cư, thương mại tự do và điều phối chính sách đối ngoại — bổ sung cho sự phát triển của FVEY.

Hiện tại có rất ít sự chồng chéo trong các lĩnh vực cụ thể của trọng tâm chính sách đối ngoại giữa CANZUK và FVEY.

“Nếu CANZUK xích lại gần nhau hơn nữa và có thể tiến hành các hoạt động quân sự chung và cải thiện mối quan hệ, nâng cao năng lực của mình với liên minh tình báo Ngũ Nhãn, tôi nghĩ Trung Quốc chắc chắn sẽ coi đó là một mối đe dọa trong tương lai”, ông Skinner cho biết.

Ông Fyffe nói rằng có một tình huống để mở rộng Ngũ Nhãn, nhưng mối nguy hiểm đối với mối quan hệ đối tác là bất cứ điều gì cũng có thể gây ra sự chú ý và tranh luận của công chúng. Vì vậy, bay dưới radar – tránh thu hút sự chú ý – là cách tốt nhất để phát triển.

Từ Khóa: