Nhật Bản sẽ tăng cường đáng kể chương trình khuyến khích các doanh nghiệp xây dựng địa điểm sản xuất ở Đông Nam Á nhằm đa dạng hóa chuỗi cung ứng vốn quá phụ thuộc vào Trung Quốc, theo Nikkei Asia.

Chính phủ Nhật sẽ chi trả tới ⅔ các khoản đầu tư như vậy trong Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á đối với các doanh nghiệp nhỏ và đến một nửa đối với các doanh nghiệp lớn. Trợ cấp áp dụng cho các sản phẩm có xu hướng tập trung sản xuất ở một quốc gia cụ thể.

Mục đích là để các công ty mở rộng số lượng quốc gia đầu tư. Mặc dù Trung Quốc không được nêu tên cụ thể trong kế hoạch, nhưng mục tiêu dường như là giảm sự phụ thuộc vào đó.

Thủ tướng Yoshihide Suga sẽ công bố kế hoạch này trong chuyến thăm Việt Nam trong tháng. Ông sẽ tiếp tục nhấn mạnh tầm quan trọng của Đông Nam Á trong chuyến công du nước ngoài chính thức đầu tiên trên cương vị lãnh đạo Nhật Bản. Chuyến công du ASEAN của ông , bao gồm cả chặng dừng chân ở Indonesia, sẽ bao hàm chương trình nghị sự kêu gọi thúc đẩy đầu tư vào khu vực Đông Nam Á.

Chương trình này nhằm hỗ trợ cụ thể các dự án liên quan đến việc mở rộng mạng lưới sản xuất tại các nước ASEAN. Mặt khác, việc xây dựng một nhà máy mới ở một quốc gia Đông Nam Á trong khi vẫn để công suất ở Trung Quốc, sẽ vẫn được xét là một hình thức đa dạng hóa đủ điều kiện.

Chương trình không nêu đích danh Trung Quốc, vì làm như vậy có thể khiến Tokyo phải hứng chịu những chỉ trích như nước này đang bóp méo môi trường thương mại tự do.

Yorizumi Watanabe, giáo sư kinh tế chính trị quốc tế tại Đại học Nghiên cứu Quốc tế Kansai, Nhật Bản, cho biết kế hoạch này sẽ không có mâu thuẫn với các quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới, miễn là nó có các tiêu chuẩn khách quan để cung cấp hỗ trợ, thay vì trợ cấp cho các công ty cụ thể.

Đông Nam Á là một điểm đến hấp dẫn đối với các nhà sản xuất ở ​​khía cạnh chi phí. Mức lương trung bình hàng năm cho một công nhân sản xuất là 5.956 USD ở Indonesia và 4.041 USD ở Việt Nam, so với gần 10.000 USD ở Trung Quốc, theo Tổ chức Ngoại thương Nhật Bản.

Ngay cả trước khi trở thành thủ tướng, ông Suga đã nhấn mạnh sự cần thiết phải giải quyết tình trạng phụ thuộc quá mức của chuỗi cung ứng vào các quốc gia cụ thể. Lý do là các nhà sản xuất ô tô đã buộc phải đóng cửa các nhà máy, khi họ không thể nhập khẩu các bộ phận từ Trung Quốc trong những ngày đầu bùng phát dịch bệnh.

Chính phủ Nhật Bản có thể sẽ dành một khoản tiền đáng kể trong ngân sách bổ sung thứ ba cho chương trình này, một động thái nhằm nêu bật tầm quan trọng của chương trình như một sáng kiến ​​chính sách.

Ngân sách bổ sung đầu tiên của Nhật Bản cho năm tài chính 2020 dành 23,5 tỷ yên (223 triệu USD) để giúp các doanh nghiệp chuyển hoạt động sản xuất sang Đông Nam Á để mở rộng mạng lưới cung ứng của họ. Chính phủ đã phê duyệt 30 dự án trong vòng nộp đơn đầu tiên kết thúc vào tháng 6.

Tuy nhiên, chương trình này ít được biết đến hơn một sáng kiến ​​tương tự nhưng có quy mô lớn hơn rất nhiều nhằm thúc đẩy sản xuất trong nước . Sáng kiến này đã nhận được hơn 1.700 đề nghị hỗ trợ trị giá hơn 10 lần ngân sách 2 tỷ đô la, trong đó 57 dự án với tổng trị giá 544 triệu đô la đã được phê duyệt.

Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung, cũng như sự chậm trễ trong việc tìm nguồn cung ứng khẩu trang và các mặt hàng quan trọng khác trong đại dịch, đã làm nổi bật sự nguy hiểm của các mạng lưới cung ứng phụ thuộc vào Trung Quốc.

Washington đã chặn các nhà sản xuất thiết bị viễn thông của Trung Quốc tại thị trường Mỹ, với lý do lo ngại thông tin nhạy cảm bị rò rỉ cho Bắc Kinh, và thúc đẩy các đồng minh bao gồm Nhật Bản, Anh và Australia làm điều tương tự.

Từ Khóa: